WIBOR po wyroku TSUE: jak Sąd Najwyższy stosuje go w 2026 r. i co to znaczy dla kredytobiorcy

Po wyroku TSUE z 12 lutego 2026 r. wielu kredytobiorców pyta o to samo: co z tym wyrokiem robią polskie sądy, a zwłaszcza Sąd Najwyższy? Odpowiedź da się dziś oprzeć na konkretnych orzeczeniach z 2026 r. Poniżej opisujemy dwa z nich, wyrok z 25 lutego i postanowienie z 22 kwietnia, oraz to, czego z nich nie wolno wyczytać.

1. Co dokładnie orzekł TSUE w sprawie C-471/24?

Wyrok zapadł w sprawie konsumenta przeciwko PKO BP. Umowa z 2019 r. miała zmienne oprocentowanie oparte na WIBOR 6M i stałej marży. Trybunał przyjął trzy tezy. Szerzej opisaliśmy je w osobnym artykule o wyroku C-471/24, tutaj przypominamy tylko to, co potrzebne do dalszej części.

• Wyjątek z art. 1 ust. 2 dyrektywy 93/13 nie obejmuje takiego warunku, jeżeli przepisy ustalają tylko ogólne ramy, a bank wybiera wskaźnik i marżę. Sąd może więc taki warunek badać.
• Wymóg przejrzystości nie nakłada na bank szczególnych obowiązków informacyjnych o metodologii wskaźnika. Spełnienie obowiązków z dyrektywy 2014/17 i brak wskazówek zniekształcających obraz wskaźnika może świadczyć o spełnieniu tego wymogu.
• Same szczególne cechy WIBOR nie czynią warunku nieuczciwym, o ile wskaźnik można było uznać za zgodny z rozporządzeniem 2016/1011 w chwili zawarcia umowy. Dotyczy to też braku informacji, że dane wejściowe nie muszą odpowiadać rzeczywistym transakcjom i że bank jest jednym z podmiotów przekazujących dane.

2. Wyrok SN z 25 lutego 2026 r., II CSKP 556/24

Sąd Najwyższy zajął się umową pożyczki z 2010 r. na 162 263,22 zł, zawartą na 192 miesiące. Oprocentowanie było sumą marży i stawki 12M WIBOR. Pożyczkobiorczyni miała status konsumenta, a zarzut abuzywności podniosła dopiero w skardze kasacyjnej. Sąd Najwyższy oddalił skargę.

Wyrok jest ważny, bo Sąd Najwyższy wprost odwołał się do C-471/24. Uznał, że tamten wyrok dotyczył umowy zawartej po 1 stycznia 2018 r., ale daje wskazówki także dla umów wcześniejszych, w tym pożyczek konsumenckich. Z wpisania WIBOR do unijnego wykazu kluczowych wskaźników referencyjnych wywiódł domniemanie, że jego mechanizm nie był sprzeczny z prawem unijnym także przed tym wpisem. Skarżąca nie przedstawiła okoliczności, które by to domniemanie obaliły.

Teza wyroku brzmi tak, że postanowienie o oprocentowaniu ze składnikiem WIBOR nie jest sprzeczne z dobrymi obyczajami i nie narusza rażąco interesów konsumenta, jeżeli umowa ustala górną granicę oprocentowania przez odesłanie do odsetek maksymalnych z art. 359 § 2¹ KC. Sąd Najwyższy podkreślił też, że umowa szczegółowo opisywała składniki oprocentowania, zasady zmiany stawki i informowanie pożyczkobiorcy o nowym harmonogramie.

3. Czego z tego wyroku nie wolno wyczytać

Nie wynika z niego, że klauzula z WIBOR jest zawsze dozwolona. Sąd Najwyższy oparł ocenę na konkretnej umowie i wskazał, że istotne znaczenie miał zapis o górnej granicy oprocentowania. Ocenia się też stan z chwili zawarcia umowy, zgodnie z art. 385² KC. Ostatecznie wynik sprawy zależy więc od treści Twojej umowy, od daty jej zawarcia i od tego, jakie informacje dostałeś przed podpisem.

Warto też pamiętać, że sprawa dotyczyła pożyczki, a nie kredytu hipotecznego na zakup mieszkania, i że zarzuty abuzywności pojawiły się dopiero na etapie kasacji. Sąd Najwyższy ocenił tylko te klauzule, które skarżąca skonkretyzowała.

4. A jeśli kredyt zaciągnęła firma? Postanowienie SN z 22 kwietnia 2026 r., I CSK 3172/24

Ta sprawa dotyczyła kredytu na 460 000 zł z 2017 r., zawartego na 120 miesięcy, z oprocentowaniem opartym na WIBOR 3M i marży. Kredytobiorca prowadził działalność gospodarczą. Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił jego apelację, a Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Sąd Najwyższy zwrócił uwagę, że skarżący nie zarzucił bankowi manipulowania wskaźnikiem. Wskazał jedynie hipotetyczną możliwość i jej nie wykazał. Do tego umowa była zawarta z przedsiębiorcą, a obostrzenia, na które się powoływał, dotyczą obrotu konsumenckiego. Przedsiębiorca nie korzysta z takiej ochrony jak konsument.

To postanowienie o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania, a nie wyrok rozstrzygający zagadnienie co do istoty. Pokazuje jednak, jak ważne jest ustalenie, w jakim charakterze zawarłeś umowę, i że samo przypuszczenie o możliwości manipulacji nie wystarcza.

5. Co z tego wynika dla kredytobiorcy

• Sprawdź, kiedy zawarłeś umowę. Przed 1 stycznia 2018 r. rozporządzenie 2016/1011 jeszcze nie obowiązywało, a Sąd Najwyższy w II CSKP 556/24 oceniał umowę z 2010 r. według ówczesnego stanu prawnego.
• Sprawdź, czy umowa ma górną granicę oprocentowania i jak jest sformułowana. W II CSKP 556/24 miało to istotne znaczenie.
• Zbierz dokumenty z dnia zawarcia umowy, w tym formularz informacyjny i wszystko, co bank przekazał Ci o ryzyku zmiennej stopy. O tym, czego od banku wymagano, piszemy w artykule o obowiązkach informacyjnych banku przy WIBOR.
• Ustal, czy kredyt był zaciągnięty jako konsument, czy w związku z działalnością. Od tego zależy zakres ochrony.
• Przed decyzją o pozwie przeczytaj uczciwą analizę, czy warto pozwać bank o WIBOR.

Orzecznictwo w sprawach WIBOR dopiero się kształtuje. Dwa omówione rozstrzygnięcia nie przesądzają wszystkich spraw, ale wskazują, na co sądy zwracają uwagę: na treść umowy, datę jej zawarcia, status kredytobiorcy i rzeczywiste okoliczności, a nie na samą krytykę wskaźnika.

Najczęstsze pytania

Czy po wyroku II CSKP 556/24 klauzule WIBOR są zawsze dozwolone?

Nie. Sąd Najwyższy ocenił konkretną umowę pożyczki z 2010 r. i dużą wagę przypisał zapisowi o górnej granicy oprocentowania odniesionej do odsetek maksymalnych z art. 359 § 2 indeks 1 Kodeksu cywilnego. Ocena każdej umowy zależy od jej treści i daty zawarcia.

Czy wyrok TSUE C-471/24 dotyczy też umów sprzed 2018 roku?

Tamten wyrok dotyczył umowy z 2019 r. Sąd Najwyższy w wyroku II CSKP 556/24 uznał jednak, że daje on wskazówki także dla umów zawartych przed 1 stycznia 2018 r., w tym pożyczek konsumenckich.

Czy przedsiębiorca może powoływać się na ochronę konsumencką przy WIBOR?

Co do zasady nie. W postanowieniu I CSK 3172/24 Sąd Najwyższy zaznaczył, że obostrzenia, na które powoływał się kredytobiorca, dotyczą obrotu konsumenckiego, a jego umowa była zawarta z przedsiębiorcą.

Czy sama możliwość manipulacji WIBOR wystarczy, żeby wygrać?

Z postanowienia I CSK 3172/24 wynika, że hipotetyczna możliwość manipulowania wskaźnikiem, której skarżący nie wykazał, nie uzasadniała przyjęcia skargi do rozpoznania.

Stan prawny: październik 2026 r.. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej w indywidualnej sprawie.